Hawaii’de bir foka taş atan adam mahkemede mi yargılanıyor?

5 Mayıs 2026’da Washington eyaletinde yaşayan Igor Mykhaylovych Lytvynchuk, Hawaii’nin Maui adasındaki Lahaina bölgesinde bir Hawaii keşiş fokuna (Neomonachus schauinslandi) büyük bir taş fırlattı. Bu taşın büyüklüğü haberlere göre hindistancevizi kadar var.

Federal mahkeme kayıtlarına göre Lytvynchuk, kıyı boyunca fokun hareketlerini takip etti. Ardından büyük bir taş alarak hayvanın kafasına doğru fırlattı. Taş fokun burnunu çok az farkla sıyırdı. Görüntülerde fokun kayanın ardından irkilerek sudan yükseldiği görülüyor. Tanıklara göre hayvan olaydan sonra bir süre büyük ölçüde hareketsiz kaldı.

Olay sırasında bölgede bulunan kişiler Lytvynchuk’u uyardı ve kolluk kuvvetlerine haber verdiklerini söyledi. Federal suçlama belgesine göre Lytvynchuk ise “cezaları ödeyecek kadar zengin olduğunu” söyledi ve olay yerinden ayrıldı. Bu ifade, sanığın kabul ettiği bir beyan değil, tanıkların aktardığı bir ifade olarak mahkeme kayıtlarında yer alıyor.

Olay nasıl federal davaya dönüştü?

Olayın görüntülerinin ortaya çıkmasının ardından Hawaii’deki yetkililer soruşturma başlattı. Hawaii Arazi ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı’na bağlı bir görevli, Lahaina’daki fok tacizi ihbarını inceledi ve tanıklardan olayın cep telefonu görüntülerini aldı. Görüntüler daha sonra federal makamların soruşturmasının temel unsurlarından biri oldu.

Olayın federal boyuta taşınmasının temel nedeni, Hawaii keşiş foklarının ABD federal yasaları kapsamında korunuyor olmasıydı. Tür, Endangered Species Act kapsamında 1976’dan beri “endangered” statüsünde bulunuyor ve aynı zamanda Marine Mammal Protection Act kapsamında korunuyor.

Federal makamlar 12 Mayıs’ta Lytvynchuk hakkında ilk resmi suçlama belgesini hazırladı. Belgede kendisine, koruma altındaki Hawaii keşiş fokunu taciz etmek ve taciz etmeye teşebbüs etmekle bağlantılı iki federal suçlama yöneltildi.

Bir gün sonra, 13 Mayıs’ta, NOAA’nın özel ajanları Lytvynchuk’u Washington eyaletindeki evinin yakınında gözaltına aldı. İlk duruşmasının 14 Mayıs’ta Seattle’daki federal mahkemede yapılması planlandı. Mahkeme işleminin ardından Lytvynchuk’un dava sürecinde tutuksuz yargılanmasına karar verildi ve dosyanın Hawaii’deki federal mahkemede devam etmesi için 27 Mayıs’ta Honolulu’da yeniden hakim karşısına çıkması planlandı.

Bu arada Lytvynchuk’un avukatı olayın farklı bir açıklamasını yaptı. Avukata göre Lytvynchuk bir balıkçıydı ve daha önce deniz aslanlarıyla karşılaşmıştı. Sudaki hayvanı saldırgan bir deniz aslanı sanarak, bölgede bulunan deniz kaplumbağalarından uzaklaştırmak amacıyla kaya attığını savundu. Avukat ayrıca Lytvynchuk’un Hawaii keşiş foklarının koruma statüsünden haberdar olmadığını söyledi.

Federal mahkemede ne oldu?

27 Mayıs’ta Lytvynchuk Honolulu’daki federal mahkemede hakim karşısına çıktı ve hakkındaki iki suçlamayı da kabul etmediğini beyan etti. Hakim Rom Trader, dava devam ederken kendisinin Hawaii’de plajlara gitmesini ve deniz canlılarına yaklaşmasını yasakladı. Lytvynchuk, 25 bin dolarlık teminat karşılığında tutuksuz bırakıldı ve dava sürecinde belirlenen denetimli serbestlik koşullarına uyması istendi.

26 Mayıs’ta ise Lytvynchuk hakkında ilk suçlama belgesinin ardından daha kapsamlı bir suçlama belgesi hazırlandı. Federal makamlar bu belgede, Lytvynchuk’un koruma altındaki hayvana yönelik eylemini Nesli Tehlike Altındaki Türler Yasası ve Deniz Memelilerini Koruma Yasası kapsamında suç olarak tanımladı. ABD hukukunda bu kapsam, yalnızca hayvanı öldürmeyi değil; hayvanı rahatsız etme, zarar verme, takip etme veya bunları yapmaya teşebbüs etme gibi eylemleri de içeriyor.

Lytvynchuk suçlamaları kabul etmiyor ve dava henüz sonuçlanmış değil. Dolayısıyla kendisi hakkında mahkûmiyet kararı bulunmuyor ve suçlamalar hukuken yalnızca iddia niteliğinde.

Dava devam ederken Lytvynchuk’a getirilen seyahat kısıtlamaları Eylül 2026’da kısmen gevşetildi. 25 Eylül tarihli düzenlemeyle Washington eyaletinin tamamında seyahat etmesine izin verildi. Oahu’ya ise yalnızca mahkeme amacıyla ve önceden onay alınması koşuluyla gidebiliyor. Yeni kararda Hawaii’deki plajlardan ve deniz canlılarından uzak durma şartının kaldırıldığı belirtilmedi.

Sonuç olarak evet Igor Lytvynchuk’un 5 Mayıs 2026’da Maui’de bir Hawaii keşiş fokuna büyük bir kaya fırlattığı görüntüler ve federal mahkeme kayıtlarıyla doğrulanabiliyor.